توسط : در بسیاری از چرخهای خیاطی، چیزی که ناگهان منجر به گیر کردن نخ، جمع شدن نخ در زیر پارچه یا بیرون آمدن قاب ماکو میشود، لزوما خرابی جدی نیست. گاهی تکهای نخ دور کمپلت پیچیده، گاهی پرز پارچه در مسیر نشستن قاب ماکو جمع شده و گاهی هم قاب ماکو درست در شیار خود قرار نگرفته است. این ایرادهای ظاهرا کوچک، حرکت مجموعه زیر سوزن را مختل میکنند.
در چرخهای خانگی کاچیران هم باید قبل از هر کاری مشخص کنیم دستگاه از چه نوع سیستم قاب ماکو استفاده میکند. مثلا مدلهایی مانند یاسمین 393، کنمارک 6100 و ژانینا 4030 با سیستم ماکوی نیمدور معرفی شدهاند، در صورتی که برخی مدلهای حرفهایتر مانند الیزابت 5048 و D 1159 سیستم ماکوی تمامدور دارند.
مراحل تعمیر و جا زدن ماکوی چرخ خیاطی کاچیران در یک نگاه
| کاری که انجام میدهیم | نتیجه مورد انتظار |
| خاموش کردن و آمادهسازی چرخ | جلوگیری از حرکت ناگهانی سوزن |
| بیرون آوردن قاب ماکو و ماسوره | دسترسی کامل به محفظه ماکو |
| تمیز کردن کمپلت و مسیر ماکو | حذف پرز، نخ و آلودگی |
| بررسی قاب، ماسوره و قطعات نگهدارنده | پیدا کردن شکستگی، خمشدگی یا خطوخش |
| جا زدن صحیح قاب ماکو | ثابت ماندن قاب در محل خود |
| بررسی نخکشی و کشش نخ زیرین | جلوگیری از گره و شلدوختن |
| چرخاندن دستی و دوخت آزمایشی | اطمینان از عملکرد صحیح |
1- برق چرخ را قطع و وضعیت ماکو را بررسی کنید
ابتدا چرخ خیاطی کاچیران را خاموش کرده و دوشاخه را از برق بکشید. حتی اگر قرار باشد تنها قاب ماکو را بیرون بیاورید، بهتر است چرخ کاملا بدون برق باشد. حالا سوزن را با چرخاندن فلکه دسته به سمت خودتان به بالاترین نقطه ببرید. بالا بودن سوزن باعث میشود هنگام دسترسی به محفظه ماکو، فضای مناسبتری داشته باشیم و احتمال برخورد سوزن با دست یا قطعات کاهش یابد.
اگر مشکل از بیرون آمدن ماکو باشد، پیش از خارج کردن قطعه دقت کنید قاب دقیقه در چه وضعیتی قرار دارد. اگر قاب کاملا آزاد شده و داخل محفظه حرکت میکند، شاید صرفا درست قفل نشده باشد. اگر هم با چرخش فلکه بالا میآید یا مرتب از جایش خارج میشود، احتمال خرابی یا جابهجایی یکی از قسمتهای نگهدارنده هم وجود دارد و شاید نیاز به تعمیر چرخ خیاطی کاچیران باشد. قاب ماکو در حالت صحیح نباید در زمان چرخاندن دستی فلکه، شناور و رها باشد.
2- قاب ماکو، ماسوره و قسمت قابل دسترسی کمپلت را باز کنید
اکنون به بخش زیرین صفحه سوزن میرسیم. در مدلهایی از چرخ کاچیران که قاب ماکو قابل برداشت است، ضامن یا زبانه قاب را نگه دارید و آن را با فشار ناگهانی بیرون نکشید. ابتدا جهت قرارگیری قطعه را در ذهن نگه دارید؛ زیرا موقع نصب مجدد باید زبانه یا برآمدگی مخصوص قاب در شیار خودش قرار بگیرد.
اگر ماسوره داخل قاب باشد، آن را هم خارج کنید. نخ ماسوره از شیار قاب عبور میکند و زیر فنر تخت یا فنر کشش آن قرار میگیرد. قرارگیری نخ در این بخش مهم است؛ زیرا حتی وقتی خود قاب درست نصب شده باشد، عبور اشتباه نخ، کشش زیرین را به هم زده و این طور به نظر میرسد که ماکو خراب شده است.
در این مرحله لزومی ندارد که تمام بدنه چرخ کاچیران را باز کنید. برای ایرادیابی، تا جایی پیش بروید که به محفظه ماکو و بخشهای قابل دسترس آن برسید. باز کردن محور، چرخدندهها یا مجموعه زمانبندی هوک بدون ضرورت، مشکل ساده را به یک ایراد مکانیکی جدی تبدیل خواهد کرد.
3- محفظه ماکو را از پرز و نخهای گیر کرده پاک کنید
هنگام دوخت، پرز پارچه و تکههای نخ در اطراف ماکو و کمپلت جمع میشوند. اگر هم نخ پاره شده باشد، شاید یک رشته نخ باریک دور قطعه چرخان پیچیده باشد و اجازه حرکت آزادانه قاب ماکو یا مجموعه هوک را ندهد. برای پاکسازی از برس نرم و کوچک یا ابزار مناسب تمیزکاری استفاده کنید. نخهای گیر کرده را با احتیاط بیرون کشیده و آنها را با فشار زیاد نکشید؛ خصوصا اگر نخ دور محور یا قسمت چرخان پیچیده باشد.
البته هر محفظه ماکو را نباید خودسرانه روغنکاری کنید. نوع و میزان روغن مورد نیاز به طراحی و دستورالعملهای دستگاه شما بستگی دارد. حتی برخی ماشینهای خانگی در بخش هوک نیاز به روغنکاری توسط شما ندارند.
4- سلامت قاب ماکو، ماسوره و قطعه نگهدارنده را بررسی کنید
اکنون که محفظه تمیز شده، نگاهی به خود قطعات نیز داشته باشید. قاب ماکو را زیر نور مناسب بررسی کنید. ترک، لبپریدگی، خمشدگی، لبههای زبر یا خراشهای عمیق منجر به عدم کارکرد درست قطعه میشود.
اگر قاب ماکو قبلا هنگام کار بیرون آمده یا با جسمی برخورد کرده باشد، نحوه نشستن قطعه در محفظه نیز مهم میشود. قاب سالم باید در جای تعیینشده قرار بگیرد و حرکت آزاد و غیر عادی نداشته باشد. ماسوره را هم بررسی کنید. اگر لبه آن تاب برداشته، فرورفتگی قابل توجه دارد یا آزادانه و نامنظم داخل قاب در حرکت است، انتظار دوخت پایدار از آن منطقی نیست. ماسوره باید متناسب با سیستم همان چرخ باشد و استفاده از یک ماسوره ظاهرا مشابه اما با ابعاد متفاوت روی چرخش و کشش نخ اثرگذار خواهد بود.
5- قاب ماکو را در جهت درست داخل محفظه قرار دهید
اصل ماجرا همینجاست. قاب را نباید با فشار در هر جهتی داخل محفظه هل بدهید. قاب دارای یک پین، زبانه یا برآمدگی موقعیتیاب است که باید با شیار یا قسمت نگهدارنده محفظه منطبق شود. زبانه یا پین موقعیتیاب باید در جهت صحیح قرار بگیرد، قاب روی محور مرکزی بنشیند و سپس ضامن رها شود تا قاب در جای خودش قفل گردد.
بعد از جا زدن، قاب را به آرامی با انگشت امتحان کنید. نباید بتوانید آن را مانند یک قطعه آزاد داخل محفظه بالا و پایین کنید.
یک آزمایش ساده:
بدون این که برق چرخ را وصل کنید، فلکه را چند دور به سمت خودتان و با سرعت کم بچرخانید. سوزن و مکانیزم زیر آن باید بدون برخورد غیر عادی حرکت کنند و قاب ماکو نباید از جای خود بیرون بزند.
6- ماسوره را داخل قاب قرار دهید و نخ زیرین را بررسی کنید
وقتی مطمئن شدید قاب ماکو در جای خودش ثابت است، ماسوره را نصب کنید. جهت باز شدن نخ از ماسوره باید مطابق ساختار همان قاب باشد. سپس نخ را از شیار مخصوص عبور داده و از زیر فنر کشش رد میکنیم. در این جا نیازی نیست با پیچ کوچک روی فنر، کشش را به طور تصادفی تغییر دهیم. پیچ تنظیم کشش یک تنظیم عملکردی است و تغییر بیدلیل آن شاید تعادل نخ بالا و پایین را به هم بزند. اگر پیش از تعمیر، دوخت زیر پارچه به شکل یک توده نخ در میآمد، ابتدا باید نصب ماسوره، مسیر نخ بالایی، وضعیت سوزن و پاکیزگی محفظه را کنترل کنید.
7- حرکت کمپلت را با دست کنترل کنید و دوخت آزمایشی بگیرید
قبل از اتصال برق، یک بار دیگر فلکه را آهسته با دست بچرخانید. اکنون باید به دنبال سه چیز باشید:
حرکت روان
نبود صدای غیر عادی
ثابت ماندن قاب ماکو
سپس نخ بالایی و نخ ماسوره را آماده کنید و چند سانتیمتر دوخت آزمایشی روی یک تکه پارچه انجام دهید. تست روی پارچه اضافه بهتر از این است که بلافاصله به سراغ لباس یا پروژه اصلی خود بروید. اگر دوخت صاف است، قاب تکان نمیخورد و نخ زیر پارچه جمع نمیشود، ایراد احتمالا از جایگذاری نادرست، آلودگی محفظه یا مسیر نخ بوده است.
اگر هم با وجود نصب درست، قاب همچنان بالا میآید، صدای تقتق شنیده میشود، سوزن با ماکو برخورد دارد، نخ دائم پاره میشود یا حلقه نخ تشکیل نمیشود، کار را متوقف کنید. در این وضعیت شاید پای تنظیم زمانبندی هوک نسبت به سوزن، فاصله هوک و سوزن، ارتفاع هوک یا خرابی قطعات مکانیکی در میان باشد. این تنظیمات عدد و موقعیت مخصوص خودشان را دارند و نمیتوان برای همه مدلها یک مقدار ثابت را در نظر گرفت. بنابراین بهتر است از راهنماییهای فردی متخصص کمک بگیرید.
سخن پایانی
کاچیران هم چرخهای نیمدور دارد و هم تمامدور و این یعنی قطعه و روش باز کردن و تنظیم باید با مدل واقعی دستگاه هماهنگ باشد. هر جا مشکل از «جا نرفتن» ماکو فراتر رفت و به برخورد سوزن با کمپلت، لقی مکانیکی یا بههمخوردن زمانبندی باشد، نباید پیچهای تنظیم را بدون نقشه سرویس همان مدل دستکاری کرد. در این شرایط، کمک گرفتن از تعمیرکاری متخصص انتخاب مطمئنتری است.
